Ιερά Μονή Ευαγγελισμού της Θεοτόκου (Ευαγγελίστρια)

Η Ιερά Κοινοβιακή Μονή του Ευαγγελισμού (ή Βαγγελίστρα όπως το συνηθίζουν οι Σκιαθίτες) βρίσκεται κάτω από την ψηλότερη κορυφή του νησιού, σε ένα καταπράσινο τοπίο. Η ανοικοδόμηση της άρχισε το 1794 από μια μικρή ομάδα μοναχών του κινήματος των "Κολλυβάδων", που αναγκάστηκαν να αποχωρήσουν από το Άγιο Όρος. Επικεφαλής της ομάδος αυτής ήτο ο ιερομόναχος Νήφων, γεννημένος το 1736 στα Πατρικά της Χίου.

Η κατασκευή της Μονής ολοκληρώθηκε το 1806 και κατέστη το κυριώτερο κέντρο των «Κολλυβάδων» το πνεύμα των οποίων επηρέασε έντονα την ζωή των λογοτεχνών Αλέξανρου Παπαπαδιαμάντη και Αλέξανδρου Μωραϊτίδη αλλά και όλων των κατοίκων της Σκιάθου.

Η Μονή Ευαγγελίστριας βοήθησε σημαντικά ηθικά και υλικά τόσο τα προεπαναστατικά κινήματα, όσο και την επανάσταση του 1821. Σ ' αυτήν το 1807, δημιουργήθηκε, ευλογήθηκε και υψώθηκε η πρώτη Ελληνική Σημαία με τον λευκό Σταυρό στη μέση επί γαλανού φόντου. Σ ' αυτήν δε ο Νήφων όρκισε τους οπλαρχηγούς της Ελληνικής Επανάστασης και εκεί αυτοί κατέστρωσαν το σχέδιο δράσης τους.

Στην Μονή υπήρχαν ακόμη τα κελιά, η τράπεζα, το νοσοκομείο, ο ξενώνας, η εστία (μαγειρείο), το μαγκιπείο (ζυμωτήριο-φούρνοι), η ταλιάγκρια (ελαιοτριβείο), η βιβλιοθήκη, τα παρεκκλήσια του Αγ. Ιωάννου και του Αγ. Δημητρίου, οι αποθήκες, το βορδοναρειό (σταύλος), δεξαμενές, στέρνα κ.ά.

Στο Mοναστήρι της Eυαγγελίστριας φυλλάσσεται ένας μεγάλος αριθμός ιερών κειμηλίων, ένας πραγματικός ιερός θησαυρός.

Στο καθολικό (Ι. Ναό) της Μονής φυλλάσσονται τα Ιερά Λείψανα των Αγίων, πολλά εξ αυτών εδωρήθησαν από τον Ναύαρχο Λάζαρο Κουντουριώτη το 1823 σε αναγνώριση της μεγάλης προσφοράς της Μονής στην απελευθέρωση του γένους.

Στην βιβλιοθήκη έχουν αποθησαυρισθεί αντικείμενα και χειρόγραφα των πέντε τελευταίων αιώνων ενώ στο σκευοφυλάκιο φυλάσσονται όσα από τα ιερά κειμήλια διασώθηκαν μεταξύ αυτών ένα χειρόγραφο Ευαγγέλιο με χρυσό, ασήμι και πολύτιμους λίθους σπάνιας τέχνης του 1539 και δύο άλλα Ευαγγέλια με στάχωση τoυ 1785. Στο καθολικό και στο σκευοφυλάκιο φυλλάσσεται μεγάλος αριθμός φορητών εικόνων του 9ου, 12ου, και 16ου μέχρι και 19ου αίωνος.

Τέλος στο παλαιό ελαιοτριβείο της Μονής, στο οποίο πρόσφατα εγκαταστάθηκε και το Λαογραφικό Μουσείο, είναι εκτεθειμένα πολλά οικιακά σκεύη, αγροτικά και οικοδομικά εργαλεία, αργαλειός κ.ά.

Σ' όλες τις ακολουθίες ο Ναός είναι ασφυκτικά γεμάτος, ιδιαίτερα από νέους, με αποκορύφωση τη Μεγάλη Εβδομάδα και το Πάσχα, όπου η Ανάσταση γίνεται με το Αγιον Φως από τον Πανάγιο Τάφο, το οποίο έρχεται λίγες ώρες νωρίτερα με ειδικό αεροσκάφος από τα Ιεροσόλυμα, με έξοδα του εφοπλιστού κ. Ανδρέα Ποταμιάνου.

Επίσης χιλιάδες προσκυνητών συρρέουν τον δεκαπενταύγουστο, όπου την παραμονή το βράδυ γίνεται η έξοδος του επιταφίου της Παναγίας, μέσα σε μια ατμόσφαιρα μοναδικής κατάνυξης, υπό την συγκινητική μελωδία των εγκωμίων της Θεοτόκου που ψάλλουν όλοι μαζί οι Σκιαθίτες. Ένα έθιμο που συναντάται μόνο σε λίγα μέρη της Ελλάδος.

Παράλληλα μ’ όλα αυτά ένα πλούσιο πνευματικό, ιεραποστολικό, κοινωνικό και φιλανθρωπικό έργο, μαζί με την εγκάρδια φιλοξενία του, που προσφέρεται απλόχερα σε κάθε προσκυνητή, κατέστησε το Μοναστήρι του Ευαγγελισμού ένα απάνεμο λιμάνι ψυχικής γαλήνης, μια όαση ηρεμίας, πνευματικής δροσιάς και ανάτασης στον σημερινό ανήσυχο και αγχωμένο κόσμο, ιδιαίτερα της νεολαίας μας, έναν πνευματικό φάρο που εκπέμπει το άσβεστο και λαμπερό φώς της Ελλάδος και της Ορθοδοξίας και που σύντομα θα γίνει πανελλήνιο προσκύνημα.

Τα τελευταία χρόνια έχει δημιουργηθεί ένας πρότυπος αμπελώνα για την παρασκευή του περίφημου «Αλυπιακού οίνου», που παρασκευαζόταν πολλά χρόνια πριν. Ηδη το 1998 παρασκευάστηκε και εμφιαλώθηκε δοκιμαστικά στην Μονή ο «Αλυπιακός οίνος» έπειτα από διακοπή l50 περίπου ετών. Το όνομά του το οφείλει στον Ιερομόναχο Αλύπιο, τέταρτο ηγούμενο της Μονής. Για τον «Αλυπιακό οίνο» γράφει ο Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης σε διήγημά του:

«τα μαύρα κούτσουρα ήταν κατάλληλος ν' ανακουφίζει τας λύπας τους καημούς και τα βάσανα του κόσμου τούτου».

Στις δραστηριότητες της Μονής συμπεριλαμβάνονται επίσης η παρασκευή παραδοσιακών γλυκών, μελιού, τσίπουρου, η εμφιάλωση του παραγόμενου ελαιολάδου κ.λπ. σε ποσότητες ικανές για τους προσκυνητές του ναού.



Geolocation