Η Σκιάθος στην Ελληνική Επανάσταση

Όλα αυτά τα χρόνια το αίσθημα της Ελευθερίας έμεινε άσβεστο στους κατοίκους της Σκιάθου και παρά το γεγονός ότι το νησί ήταν μακριά από το κέντρο των επιχειρήσεων και αποτελούσε εύκολη λεία για τον τούρκικο στόλο, σύντομα το νησί τάχτηκε υπέρ της Ελληνικής Επανάστασης. Τα μικρά εμπορικά σκάφη μετατράπικαν σε πολεμικά και οι κάτοικοι ύψωσαν με υπερηφάνεια την σημαία της Επανάστασης με σύνθημα το Ελευθερία ή Θάνατος.

Έτσι το 1770 η Σκιάθος συμμετέχει στη νικηφόρα ναυμαχία του Τσεσμέ στο πλευρό του Ρώσου ναυάρχου Αλεξίου Ορλώφ ενώ λίγο αργότερα προσφέρει άντρες και πλοία στο θρυλικό Έλληνα θαλασσομάχο Λάμπρο Κατσώνη που δρούσε εναντίον των Τούρκων με επιδρομές στα τουρκικά παράλια και επιθέσεις εναντίον τουρκικών πλοίων.

Ένα γεγονός μεγάλης ιστορικής σημασίας για ολόκληρο τον Ελληνισμό είναι η δημιουργία της πρώτης επίσημης Ελληνικής Σημαίας από τους ήρωες της Ελληνικής Επανάστασης. Η σημαία (κυανό φόντο και λευκός σταυρός) σχεδιάστηκε, ευλογήθηκε και υψώθηκε τον Σεπτέμβριο 1807 στη Μονή Ευαγγελιστρίας στη Σκιάθο, φτιαγμένη από το μπλε εσωτερικό του ράσου και την φουστανέλα ενός συμπολεμιστή. Σ’ αυτή ο Νήφων όρκισε τους οπλαρχηγούς Θεόδωρο Κολοκοτρώνη, Ανδρέα Μιαούλη, Παπαθύμιο Βλαχάβα, Γιάννη Σταθά, Νικοτσάρα, τον Σκιαθίτη διδάσκαλο του Γένους Επιφάνιο-Στέφανο Δημητριάδη, τους Λαζαίους, τον Καρατάσο, τον Λιόλιο, τον Τσάμη και άλλους που είχαν συγκεντρωθεί στο Μοναστήρι για να σχεδιάσουν τις επόμενες κινήσεις τους για την Επανάσταση.

Η Σκιάθος την εποχή εκείνη διέθετε έναν ικανό αριθμό εξοπλισμένων πλοίων με ικανά πληρώματα από τους προηγούμενους θαλάσσιους αγώνες των "Οπλαρχηγών του Ολύμπου" στους οποίους μέχρι το 1816 είχε λάβει μέρος. Έτσι τα Σκιαθίτικα πλοία βοήθησαν πολύ τον Αγώνα υπέρ της Ελευθερίας του Έθνους.

Λίγο μετά το ξέσπασμα της Ελληνικής Επανάστασης (25η Μαρτίου 1821) στην Σκιάθο βρήκαν καταφύγιο πολλοί πρόσφυγες γειτονικών περιοχών που αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους, όταν έσβησαν τα επαναστατικά κινήματα στα μέρη τους. Οι πρόσφυγες που ζήτησαν καταφύγιο στις Βόρειες Σποράδες υπολογίζονται περίπου σε 30.000 και ήταν κυρίως από τα χωριά του Πηλίου, του Ολύμπου, την Εύβοια και την Ήπειρο. Η συγκέντρωση όμως τόσο πολλών ανθρώπων σ' ένα τόσο μικρό μέρος δημιούργησε προβλήματα στέγασης και διατροφής και καθώς αρκετοί μεταξύ αυτών ήταν οπλισμένοι, δεν άργησε να επικρατήσει αναρχία. Το αποτέλεσμα ήταν η Σκιάθος να ταλαιπωρείται για χρόνια από πράξεις βίας και λεηλασίας, κυρίως των λιάπηδων, οι οποίοι παρέμειναν στο νησί ακόμα και όταν οι περισσότεροι πρόσφυγες ξαναγύρισαν στις πατρίδες τους ή εγκαταστάθηκαν σε άλλα μέρη.

Το 1823 οι Τούρκοι κάνουν μια βιαστική και απέλπιδα προσπάθεια να ξαναπάρουν πίσω το νησί με αποτέλεσμα τον αποδεκατισμό των δυνάμεών τους.

Το 1829, με την υπογραφή του Πρωτόκολλου του Λονδίνου, με το οποίο ιδρυόταν ελληνικό κράτος, υποτελές όμως στους Τούρκους, οι Σκιαθίτες εγκατέλειψαν το Κάστρο και εγκαταστάθηκαν πάλι στο λιμάνι, εκεί που ήταν η αρχαία πόλη Σκιάθος.

Στις 9 Οκτωβρίου 1831 ο πρώτος κυβερνήτης της Ελλάδας Ιωάννης Καποδίστριας δολοφονείται και οι Μεγάλες Δυνάμεις στέλνουν τον 17χρονο Όθωνα σε θέση κυβερνήτη. Στις 18-30 Αυγούστου 1832 ο Όθωνας κάθεται στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων με τους Τούρκους, συζητώντας το τέταρτο (και τελευταίου) Πρωτόκολλο του Λονδίνου όπου ένας από τους όρους των Τούρκων ήταν να εξαιρεθούν οι Βόρειες Σποράδες από το Ελληνικό Κράτος κάτι που ευτυχώς ο Όθωνας δεν δέχθηκε, παρότι νεαρός και άπειρος σε θέματα διπλωματίας.

Πλέον οι Σκιαθίτες εγκαταλείπουν το Κάστρο και επιστρέφουν στην παλιά τους πόλη, την οποία ξαναχτίζουν από την αρχή. Εκεί κοντά ξεκινά η χρυσή εποχή της Σκιαθίτικης ναυτιλίας και ναυπηγικής, αμέσως μετά τον 4ετή Κριμαϊκό πόλεμο (1853-1856). Η ναυπηγική, η γεωργία και το εμπόριο άκμασαν για άλλη μία φορά με τους Σκιαθίτες εμπόρους και ναυτικούς να ταξιδεύουν σε όλο τον κόσμο με τα ιστιοφόρα τους.

Λίγο πριν τις αρχές του 20 αιώνα, εμφανίζονται τα ατμόπλοια που με τον καιρό βάζουν την παραδοσιακή ναυπηγική σε δεύτερη μοίρα. Η τοπική κοινωνία της Σκιάθου και άλλων νησιών, αδυνατούν να ακολουθήσουν τις εξελίξεις με ότι αυτό συνεπάγεται για την οικονομία του νησιού...

Ετικέτες: